Ví dụ giải bài tập phả hệ

Sơ đồ phả hệ dưới đây cho biết một bệnh ở người do một trong hai alen của gen quy định.

Cặp vợ chồng (1) và (2) ở thế hệ thứ II mong muốn sinh hai người con có cả trai, gái và đều không bị bệnh trên. Cho rằng không có đột biến xảy ra, khả năng để họ thực hiện được mong muốn là bao nhiêu?

A. 2/9

B. 1/9

C. 1/12                              

D. 1/18

Hướng dẫn giải:

Bước 1: Xét trội – lặn:

Bố mẹ ở thế hệ I đều bị bệnh sinh ra con ở thế hệ II có cả bệnh và không → gen gây bệnh là gen trội (A), và gen bình thường là lặn (a)

Bước 2: Xét gen nằm trên NST thường hay NST giới tính:

Bố ở thế hệ I mang gen trội, con gái sinh ra ở thế hệ II bình thường (aa), →gen nằm trên NST thường.

+ Cá thể II-1 bị bệnh có bố mẹ kiểu gen Aa nên kiểu gen II-1 là: (1/3AA : 2/3 Aa)

+ Cá thể II-2 bình thường nên có kiểu gen aa (100%)

+ Để cặp vợ chồng này sinh con bình thường (aa) thì II-1 phải có kiểu gen Aa (2/3). 

Vậy xác suất họ sinh con bình thường 23×12=1323×12=13

Tỷ lệ sinh 2 người con trai và gái không kể thứ tự là 1212 (hay C12×12×12=12C21×12×12=12).